#6 Wiosenna odporność
24.03.2018

#6 Wiosenna odporność

Celem układu odpornościowego w naszym organizmie jest rozpoznanie i neutralizacja obcych patogenów. Odporność dzielimy na  nieswoistą (wrodzoną), którą stanowi wspólna reakcja organizmu wobec różnych czynników. Jest to rodzaj podstawowej  bariery chroniącej nas przed patogenami, stanowią ją przede wszystkim skóra, śluzówki, niskie pH kwasu żołądkowego oraz system rozpoznawania patogenów w organizmie w którego skład wchodzą: komórki fagocytujące, komórki dendrytyczne, komórki NK, układ dopełniacza. Rozpoznają one bakterie, wirusy, grzyby czy też pasożyty w naszym organizmie bez identyfikacji poszczególnych rodzajów. Odpowiedź oporności nieswoistej jest szybka (1-2 dni), ale zazwyczaj o małej sile. Podejmowana jest próba eliminacji patogenu lub obrony organizmu do czasu aktywacji odporności swoistej. Odporność swoista (nabyta) działa wolniej, ponieważ w sytuacji fizjologicznej jest nie aktywna. Aktywuję się w czasie ok 1-2 tygodnia, lecz jest skierowana przeciw konkretnym antygenom i broni organizm z dużą siłą.  W jej skład wchodzą odporność humoralna (komórki B dojrzewające i powstałe  komórki plazmatyczne produkujące przeciwciała) oraz  odporność komórkowa (komórki T dojrzewające w komórki efektorowe pomocnicze lub cytotoksyczne). Komórki pamięci zapamiętują patogen, co skutkuję szybszą i bardziej efektywną odpowiedzią w momencie ponownego zakażenia.

W dzisiejszym środowisku możemy spotkać wiele czynników obniżających odporność. Mogą być to:

- niewłaściwa dieta

- brak aktywności fizycznej

- używki

- toksyny występujące w powietrzu, wodzie, żywności

- konserwanty i barwniki w żywności

- stres

- nieodpowiednia ilość lub jakość snu

- przyjmowanie niektórych leków

Do przyczyn osłabienia odporności zaliczamy również endogenne czynniki takie jak:

- choroby autoimmunologiczne

- alergie

- nieleczone nietolerancje pokarmowe

- zaburzenia metaboliczne

- podwyższone pH soków żołądkowych

- nieprawidłowa mikrobiota jelit

- urazy

- nieleczone stany zapalne zębów

- nadmierna lub niedoborowa masa ciała.

Wszystkie te czynniki mogą przyczyniać się do zwiększonego narażenia na zachorowanie, zwłaszcza w tym wiosennym okresie, kiedy to pogoda jest bardzo zmienna, a mikroorganizmy i wirusy rozwijają się prężnie.

Co zatem zrobić by uchronić się przed wiosennymi przeziębieniami?

Zadbać o regenerację. Powinniśmy codziennie poświęcić 7-8 godzin na sen, by komórki układu odpornościowego miały szansę na odnowę. Należy także znaleźć czas na relaks i śmiech,  ponieważ długotrwały stres jest największym wrogiem układu immunologicznego. Kortyzol – hormon aktywny podczas stresu  hamuje czynność mitotyczną limfocytów, zaburzone zostaje ich uwalnianie do krwioobiegu oraz skrócony czas utrzymania się już istniejących limfocytów we krwi.  Zmniejszona zostaję również liczba krążących we krwi granulocytów kwasochłonnych. Miejsce ma także zahamowanie wrodzonej odpowiedź immunologicznej, poprzez tłumienie reakcji zapalnych.

Należy także pamiętać o aktywności fizycznej, która w umiarze wpływa pozytywnie na: proces termoregulacji,  produkcję białych ciałek krwi, aktywność limfocytów, redukcję  napięcia mięśniowego powodowanego stresem oraz zachowanie prawidłowej masy ciała. Dlatego warto znaleźć czas na spacery na świeżym powietrzu, wybierać schody zamiast windę, ćwiczyć w domu lub na siłowni.     
                                               

Wspomagać organizm zdrową dietą. Nadmiar cukru, konserwantów, dodatków w żywności, zbyt duża lub mała kaloryczność diety znacząco wpływa na zaburzenie funkcji układu immunologicznego. Zarówno w sposób bezpośredni jak i pośredni powodując otyłość, zaburzenia metaboliczne, generując nieprawidłowy stan mikrobiomu.

Dlatego warto zadbać by dieta była nieprzetworzona, unikać słodyczy i dodatku cukru, gotowych dań i przekąsek. Warto zrezygnować ze słodkich napojów na rzecz wody i soków warzywnych. Odpowiednie nawodnienie pomaga w detoksyfikacji organizmu.  Dieta powinna być urozmaicona, bogata w warzywa i owoce zawierające antyoksydanty. To głowie one wspierają pracę układu odpornościowego i pomagają nam zmagać się z zakażeniami. 

Zaliczamy do nich witaminę C, która stymuluję funkcję limfocytów oraz produkcję cytokin i przeciwciał, a jej duże dawki są szybko zużywane w czasie infekcji. Polifenole zawarte w owocach i warzywach neutralizują szkodliwe reaktywne formy tlenu, które powstają podczas procesów obrony  organizmu przed patogenami. Duże ilości antyoksydantów możemy dostarczyć pijąc naturalne, niesłodzone  soki z rokitnika, czarnego bzu, aceroli, żurawiny,  aroni, róży czy też aloesu. Picie takich soków może nie tylko przestrzec przed chorobą, ale również pomóc w walce z obecnym już zakażeniem. Warzywami  szczególnie wspierającymi odporność są buraki, zawierające szereg witamin i minerałów oraz  cebula i czosnek o działaniu przeciwbakteryjnym. 

 Ważną witaminą odpowiadającą za funkcję układu odpornościowego jest witamina D, którą powinniśmy suplementować jeszcze w tym wiosennym okresie oraz dostarczać z takich produktów jak jaja, pełnowartościowe produkty mleczne czy tłuste ryby. Wpływa ona m.in pozytywnie na odpowiedź nieswoistą, intensyfikując przemianę monocytów do makrofagów, bierze udział w dojrzewaniu limfocytów oraz zmniejsza stan zapalny.
 

Należy pamiętać również o szeregu innych witamin takich jak: witamina A, która odpowiada za prawidłową produkcję przeciwciał, witamina E zwiększającą produkcję limfocytów i zwalczającą wolne rodniki, witaminy z grupy B, które niezbędne są do produkcji przeciwciał i cytokin oraz powstawania i dojrzewania limfocytów. Warto także zadbać o podaż cynku, magnezu i selenu, które także niezbędne są do walki z drobnoustrojami i wirusami.

Niezastąpione kwasy omega-3 zawarte w tłustych rybach oraz oleju lnianym niezbędne są do produkcji ekozanoidów, działających przeciwzapalnie w organizmie oraz redukują powstawanie bólu.

Kolejnym punktem będzie zadbanie o prawidłowe trawienie i prawidłową obronę przed patogenami przez nasz żołądek. Niskie, kwasowe pH  soku żołądkowego ma nas chronić przed bakteriami i pasożytami dostającymi się do przewodu pokarmowego, dlatego podwyższone pH może sprzyjać zakażeniom.  By się przed tym uchronić należy pić wodę z sokiem z cytryny lub octem jabłkowym, przyjmować witaminę C.

Warto także skorzystać z pomocy pro biotycznych przyjaciół. Mikrobiota jelit szeroko oddziaływuje na funkcjonowanie naszego organizmu, a zwłaszcza reakcje układu odpornościowego, wpływa na produkcję cytokin, stymuluje fagocytozę oraz blokuje aktywność groźnych toksyn. Dlatego warto sięgać po kiszonki, fermentowane napoje mleczne lub stosować probiotykoterapię.


Ten serwis wykorzystuje pliki cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich zapis lub odczyt wg ustawień przeglądarki.  

AkceptujęWięcej informacji